Brama Wolińska w Goleniowie

Jedyną ocalałą do czasów współczesnych bramą miasta, jest Brama Wolińska. Obok niej płynęła prawa odnoga Strumienia Młyńskiego, który służył jako fosa.

                Jest ona usytuowana w północnej części obwarowań i reprezentuje typ bramy szczytowej, należącej obecnie do najlepiej zachowanych, w niezmienionej formie na Pomorzu Zachodnim. Założona została na rzucie prostokąta, zbudowana jest w 1/4 z kamienia obejmującego część dolną do wysokości ostrołukowego przejazdu i w trzech czwartych z cegły. Główna elewacja – zewnętrzna i wewnętrzna mają odmienne rozwiązania kompozycyjne ścian, przy czym o elewacji wewnętrznej zadecydowały bardziej względy estetyczne, a przy zewnętrznej obronne. Cała elewacja zewnętrzna podporządkowana jest rozwiązaniom obronnym i wykazuje umiarkowaną oszczędność detalu architektonicznego. Do wysokości trzeciego piętra w występie muru znajduje się nisza zamknięta półkolistym łukiem, w bokach, której umieszczone zostały prowadnice. Poruszała się w nich ciężka, kuta żelazna krata, zwana broną. We wnęce na wysokości pierwszej kondygnacji widoczne są zamurowane dwa szczelinowe otwory strzelnicze, wyżej cztery ceglane wsporniki a w trzeciej kondygnacji, w półkolistym łuku trzy wnęki okienne. Można przypuszczać, że pierwotnie na poziomie trzeciej kondygnacji znajdowała się drewniana galeria, z której obrońcy mogli bronić otworu bramnego.

Czytaj dalej „Brama Wolińska w Goleniowie”

Spichlerz w Goleniowie

Jest to jedna z najbardziej charakterystycznych budowli w Goleniowie. Obecnie stojący spichlerz wybudowany został w 1749 r. Wcześniej na tym miejscu stały dwa mniejsze spichlerze.

Jest to wolnostojąca budowla o trzech kondygnacjach z użytkowym poddaszem. Ze względu na swoje położenie nie został podpiwniczony. Postawiono go na kamienno–ceglanej podmurówce, ok. 12 metrów od brzegu Iny, równolegle do jej biegu. W okresach wysokiego poziomu wody w Inie był wielokrotnie zalewany.

fot. Widokówka z 1902 roku. Kolekcja ODDZG „Żółty Domek”

Czytaj dalej „Spichlerz w Goleniowie”

Szkoła Podstawowa nr.1 im. Noblistów Polskich w Goleniowie

Budynek szkoły oraz budynki towarzyszące zaprojektowane zostały specjalnie na tego typu funkcję. Zostały wybudowane w stylu neogotyckiem w latach 1897 – 1900. W tym czasie wybudowano okazały gmach szkoły, boisko, salę gimnastyczną i toalety.

Budynek szkoły założony jest na rzucie prostokąta i zbudowany z czerwonej cegły. Został ustawiony frontem do ulicy na wysokim profilowanym cokole. Jest to budynek podpiwniczony, trzykondygnacyjny, przykryty dachem wielospadowym krytym dachówką.

fot. Budynek szkoły przed 1945 rokiem. Kolekcja ODDZG ” Żółty Domek”

Czytaj dalej „Szkoła Podstawowa nr.1 im. Noblistów Polskich w Goleniowie”

Pomnik poległych w I wojnie światowej mieszkańców wsi Burow (Burowo), osady Karlbruch (Kałużna) oraz Franzfelde (Przypólsko)

Pomnik usytuowany w środku wsi, tuż przy cmentarzu ewangelickim, przy drodze Mosty- Osina. Przed wojną za pomnikiem znajdował się kościół.

Współrzędne : 53.564307, 14.974742

Pomnik wykonany z granitu. Podstawa z napisami w formie prostokąta o grubości 20 cm. Na podstawie ustawiony krzyż wykonany z betonu, o wysokości 1,5 m. Na krzyżu widoczny napis:

„Sei getreu bis in den God”  – „ Bądź wierny Bogu”

fot. Autor Wojciech Janda

Czytaj dalej „Pomnik poległych w I wojnie światowej mieszkańców wsi Burow (Burowo), osady Karlbruch (Kałużna) oraz Franzfelde (Przypólsko)”

Stawno (do 1945 Stevenhagen)- pomnik poległych mieszkańców podczas I WŚ

Pomnik poświęcony poległym mieszkańcom wsi Stawno ( do 1945 Stevenhagen).

Pomnik stoi na terenie cmentarza przykościelnego w jego wschodniej stronie. Jego stan jest dobry. Widać, że we wcześniejszych latach była zamontowana na nim jakaś tablica. Pozostały po niej tylko otwory po śrubach.

Współrzędne : 53.496449, 14.898396

Czytaj dalej „Stawno (do 1945 Stevenhagen)- pomnik poległych mieszkańców podczas I WŚ”

Żdżary i Modrzewie ( do 1945 Eichberg i Grünhorst ) – pomnik poległych mieszkańców podczas I WŚ

Pomnik usytuowany w lesie w pobliżu drogi ze Żdżar do Łaniewa i Modrzewia, po lewej stronie jadąc od Żdżar.

Współrzędne: 53.582087, 14.769019

Pomnik poległych w czasie I Wojny Światowej mieszkańców wsi Żdżary ( Eichberg ) i Modrzewia ( Grünhorst ), choć na kamieniach znajdują się również nazwiska mieszkańców z pobliskiej wsi Łaniewo ( Langenhals ).

Pomnik w latach 30-tych XX wieku. fot. Zdjęcie ze zbiorów Ośrodka Dokumentacji Dziejów Ziemi Goleniowskiej „Żółty Domek”

Czytaj dalej „Żdżary i Modrzewie ( do 1945 Eichberg i Grünhorst ) – pomnik poległych mieszkańców podczas I WŚ”

Budno (do 1945 roku Buddendorf) – cmentarz ewangelicki

Cmentarz znajduje się w środku wsi. Pierwotnie na jego terenie znajdował się kościół wybudowany w 1822 roku. W latach 70-tych XX wieku został rozebrany. Link do opisu wsi: http://historia-zachodniopomorskie.pl/?p=35

Czytaj dalej „Budno (do 1945 roku Buddendorf) – cmentarz ewangelicki”

Podańsko – (do 1945 Puddenzig)- pomnik poległych mieszkańców wsi podczas I WŚ

Pomnik upamiętniający poległych mieszkańców wsi w czasie I wojny światowej, znajduje się tuż przy miejscowym kościele przy ulicy Podmiejskiej. Współrzędne pomnika: 53°31’53.9″N 14°53’13.8″E

fot. Zdjęcie pomnika z początku lat 30-tych. Zdjęcie z kolekcji Wojciech Janda

Czytaj dalej „Podańsko – (do 1945 Puddenzig)- pomnik poległych mieszkańców wsi podczas I WŚ”

Podańsko – (do 1945 Puddenzig )- cmentarz ewangelicki

Cmentarz ewangelicki znajduje się przy drodze do Zabrodzia, tuż za wsią po lewej stronie. Cmentarz w formie kwadratu o wymiarach 34 x 36 metrów z wyraźnie zarysowaną aleją drzew. Został założony w drugiej połowie XIX wieku.

Czytaj dalej „Podańsko – (do 1945 Puddenzig )- cmentarz ewangelicki”

Jedliny (do 1945 Wolfshorst)

Wieś została założona przez miasto Szczecin w roku 1725 na obrzeżu lasu w pobliżu rzeki Krępy. Nazwa wsi powstała od uroczyska leśnego będącego dawniej wilczym gniazdem. W XIX wieku wieś połączona została z dobrami Świętej w jedno dominium będące własnością Szczecina. W 1905 roku w było tu kilkanaście zagród i 189 mieszkańców. Po roku 1945 wieś otrzymała nową nazwę Jedliny, opuszczona i nie zasiedlona uległa rozbiórce w latach pięćdziesiątych i przestała istnieć.

fot. Zdjęcie wioski z lat 40-tych. Pochodzi ze zbioru Alexa Krahna, którego potomkowie mieszkali w tej wsi.

fot. Zdjęcie z kolekcji Alexa Krahna. Na pierwszym u góry widoczna gospoda Ferdinanda Holza, obok główna ulica wsi. Na dolnym zdjęciu leśniczówka, która znajdowała się nad rzeką Krampą obok wsi.
Czytaj dalej „Jedliny (do 1945 Wolfshorst)”