Wieś jest położona w odległości ok 6 km od Nowogardu. Wieś zbudowana na planie zwartej ulicówki z niewielkim placem w centrum wsi.
Liczne znaleziska archeologiczne świadczą o powstaniu Wyszomierza na starych terenach osadniczych. Najwcześniejsze informacje o Wyszomierzu datowane są na 1309 rok. Pierwszymi właścicielami ziem na tym terenie byli właściciele zamku Hindenburg (dziś Kościuszki). Drugim właścicielem, aż do połowy XVII wieku, był ród Eberstein. W spisie z roku 1569 można znaleźć informację, że do Wolfganga v. Ebersteina należało 56 łanów kmiockich i 4 łany kościelne. Dokument podaje informacje o sołtysie, 16 chłopach, 2 zagrodnikach, gospodarstwie kościelnym, kuźni oraz karczmie.
XV wieczny Kościół do czasów reformacji ma rangę kościoła parafialnego a w późniejszym okresie już jako kościół ewangelicki należy do parafii w Redle.
W XVII wieku następuje wyludnienie wsi na skutek wojny 30-letniej. Informacje pochodzące z XVIII w. mówią o 10 gospodarstwach chłopskich i 3 zagrodniczych. Istniał też folwark domenalny ok. 200 ha – 1827 rok, powiększony później do 600 ha przez właściciela folwarku Hasta. W latach 70-tych XIX wieku Wyszomierz dzielił się na wieś chłopską z kościołem oraz majątek. Wówczas we wsi znajdowało się gospodarstwo sołtysa, 9 gospodarstw pełno-obszarowych, 8 mniejszych chałupniczych i zagrodniczych, gospodarstwo kościelne oraz szkolne, młyn wodny zbożowy z olejarnią oraz wiatrak. łączny obszar gruntów wiejskich wynosił ok. 800 ha. W tym czasie we wsi było 51 budynków mieszkalnych, 65 gospodarczych oraz 3 przemysłowe (młyn, wiatrak i kuźnia). W tym czasie wieś zamieszkiwało ok 500 osób. Po zakończeniu II wojny światowej folwark rozebrano.
We wsi zachował się kościół z XV wieku- kamienno-ceglany wraz z drewnianą dzwonnicą z XVII wieku. Wpisany jest on do rejestru zabytków pod nr rej. 345 z 12.09.1958 r.
W 2006 roku Wyszomierz liczył 309 mieszkańców.
Mapa Wyszomierza z 1936 roku
Źródło: wikipedia,www.jjkbuild.neostrada.pl,własne
Thank you for publishing this information. My family was living here before they immigrated to the US in 1868. It is difficult to find information on these small villages for those of us searching for our ancestors.
Hello, I’m very happy that I could help. I will probably enrich the description of this place with new information and photos soon. Warm regards, Wojciech Janda
My ancestors lived in this village from at least the early 1700s (name Radekens of which church records suggest there were 5 separate families at the time) till the mid-1800s (though family members might have stayed after my ancestor left). I would love to learn about the life and families of this town during the 1600s, 1700s, and 1800s. All I have seen are church baptism records which contain interesting tidbits but give no real idea of life at the time. My ancestors were farmers early and then schoolmasters through the Sellin[s] line. One of your photos appears to be of a school… any identity info available? Anyway, thank you for this post.
Meine Vorfahren haben ebenfalls in Wyszomierz (ehemals Wismar) gelebt. Ich weiß jedoch die Zeiträume nicht sicher, vermutlich aber um 1860-1880. Wo finde ich die Kirchenbücher?
Hallo, bitte suchen Sie im Staatsarchiv Stettin (Archiwum Państwowe w Szczecinie): Das ist der wichtigste Anlaufpunkt. Dort werden die Duplikate der Kirchenbücher sowie (ab Oktober 1874) die Akten des Standesamts aufbewahrt. Die bereits digitalisierten Bestände finden Sie auf dem Portal: http://www.szukajwarchiwach.gov.pl.
Für das Standesamt Wismar (Wyszomierz) ist die Bestandsnummer (Signatur) 65/827/0 maßgeblich.
Falls Sie auf dem Portal nicht fündig werden, können Sie das Archiv direkt anschreiben und um Hilfe bei der Suche bitten – man sollte Ihnen dort weiterhelfen können.
Herzliche Grüße
Wojciech Janda