Maciejewo (do 1945 Matzdorf)

Początki osadnictwa sięgają tu końca epoki kamiennej (neolitu) oraz czasów kultury łużyckiej i są udokumentowane pojedynczymi znaleziskami fragmentów narzędzi, naczyń i broni .Najstarszym miejscem osadnictwa w Maciejewie jest średniowieczny gród.

Do XV w. wraz z przynależnymi mu ziemiami był w posiadaniu rodów von Wisen i Petersdorf (1/3 dóbr). Od 1477 roku większa część Maciejewa znajduje się w posiadaniu rodziny von Flemming. Część przeszła na Carstena Flemminga po wygaśnięciu gałęzi rodziny von Viesen. W dniu 4 stycznia 1477 roku książe Bogusław X, nadał Carstenowi Flemmingowi dobra Matzdorf (Maciejewo), Speck (Mosty), Rigenzdorg, Burow (Burowo), Schorenhagen (Osina) i Buslar. Druga część wsi należała do rodziny von Petersdorf. W latach 1643-1672 w wyniku sprzedaży część należała do rodziny von Berger i rodziny von Flemming. Część Petersdofów została przejęta w połowie XVII wieku przez rodzinę Flemmingów.

fot. Widokówka z roku 1902 z pałacem i kościołem. Widokówka z kolekcji Wojciech Janda

Czytaj dalej „Maciejewo (do 1945 Matzdorf)”

Zamek Maciejewo (do 1945 Matzdorf)

Przy drodze prowadzącej do Burowa, nad rzeczką Stepnica i jeziorem Lechickim, znajdują się ruiny zamku w Maciejewie. Zamek zbudowano prawdopodobnie około 1400 roku, przez Flemmingów.  Choć istnieje bardzo prawdopodobna teoria, iż zamek w tym miejscu istniał już wcześniej. Jego położenie i charakterystyczny teren wskazywałyby na słowiańskie pochodzenie.

fot. Litografia z 1844 roku. Źródło e-bay

Czytaj dalej „Zamek Maciejewo (do 1945 Matzdorf)”

Kościół katolicki: Maciejewo (do 1945 kościół ewangelicki w Matzdorf)

Pierwszy kościół we wsi znajdował się w innym miejscu niż obecny i został rozebrany. Był to budynek szkieletowy z dachem pokryty dachówką i z drewnianą wieżą. Przy tym kościele znajdował się również cmentarz, który został zlikwidowany przy jego wyburzaniu. Obecny kościół wybudowano w roku 1857. Według opisu Hugo Lemckego z 1910 roku, kościół ufundował Franz Wilhelm Karl von Flemming, ówczesny właściciel Maciejewa.

fot. Zdjęcie kościoła z pocztówki – rok 1902. Pocztówka z kolekcji Wojciech Janda

Czytaj dalej „Kościół katolicki: Maciejewo (do 1945 kościół ewangelicki w Matzdorf)”

Glewice (do 1945 Glewitz)

Wieś leży na Równinie Nowogardzkiej i skraju Równiny Goleniowskiej oraz Puszczy Goleniowkiej, przy drodze krajowej nr 6, ok. 7 km na północny wschód od Goleniowa.

Pierwsza wzmianka o Glewicach jest datowana na XV wiek. Uwieczniana jest na wczesnych mapach, między innymi Lubinusa z 1618 roku, gdzie występuje nazwa Gleves, jak i na mapie z 1762 roku z planu bitwy pod Sargelow (Czarnogłowy) pod nazwą Glevis.

fot. Glewice – widok od drogi S-6. Zdjęcie Michał Janda

Czytaj dalej „Glewice (do 1945 Glewitz)”

Kościół katolicki: Przybiernów (do 1945 roku kościół protestancki w Pribbernow)

Kościół w Przybiernowie prawdopodobnie istniał już dużo wcześniej niż wskazują to zapiski. W 1311 roku wymieniany jest jako świadek ksiądz z Pribbernow, niejaki Paulus.

Pierwsza wzmianka o budynku kościoła pochodzi z 1554 roku, kiedy to wymieniana jest wieża kościoła z trzema dużymi dzwonami. W 1575 roku wieża uległa zniszczeniu. W 1605 roku kościół został zniszczony. Niestety nie ma informacji z jakiej przyczyny. W 1679 roku, kościół odbudowano, pozostawiając ze starego kościoła jedynie mury.

fot. Kościół w Przybiernowie -lata 40-te. Zdjęcie z kolekcji Wojciech Janda

Czytaj dalej „Kościół katolicki: Przybiernów (do 1945 roku kościół protestancki w Pribbernow)”

Kościół katolicki – Glewice (do roku 1945 kościół ewangelicki w Glewitz)

Świątynia w Glewicach, została wzniesiona w 1789 roku. W XVIII w. kościół należał do parafii w Retztow (Redestowo). Wg Lemckego w 1870 roku kościół został odnowiony. Z spisu dokonanego w roku 1910 przez Hugo Lemckego przy kościele znajdowała się i nadal znajduje chrzcielnica z przełomu XII i XIV wieku. Jest ona wykonana z granitu w stylu romańskim, o wymiarach: wysokość 54 cm, szerokość zewnętrzna 80 cm i wewnętrzna 50 cm. Dziś stoi po prawej stronie wieży dzwonniczej.

foto- Michał Janda

Czytaj dalej „Kościół katolicki – Glewice (do roku 1945 kościół ewangelicki w Glewitz)”

Mosty (do 1945 roku: Speck)

Mosty położone są 10 km na wschód od Goleniowa przy drodze Goleniów – Maszewo sąsiadująca z Imnem, Danowem, Burowem i Pogrzymiem. Są jedną z największych wsi Gminy Goleniów.

Ludzie w okolicach Mostów pojawiali się od najdawniejszych czasów, zaraz po ustąpieniu lodowca, co miało miejsce ok. 12.000 – 10.000 lat p.n.e., w starszej epoce kamienia – paleolicie. Świadczy o tym wiele znalezisk archeologicznych. Początki trwałego osadnictwa sięgają tu końca młodszej epoki kamiennej – neolitu. W końcowym okresie neolitu (2200-1700 p.n.e.) na terenie wsi i w jej najbliższej okolicy pojawiła się ludność kultury ceramiki sznurowej. Używała ona naczyń zdobionych wątkiem sznurowym. W okolicach Mostów znaleziono wiele pojedynczych krzemiennych sztyletów, grotów strzał i drobnych ułamków naczyń z tego okresu.

fot. Mosty na początku XX wieku. Zdjęcie ODDZG „Żółty Domek„

Czytaj dalej „Mosty (do 1945 roku: Speck)”

Kościół katolicki: Mosty (do 1945 roku kościół protestancki w Speck)

Kościół znajduje się w centrum wsi, na niewielkim wzniesieniu. Stoi na terenie nieczynnego cmentarza, który otoczony jest niewielkim murem.

Kościół protestancki został wybudowany pod koniec XV wieku i pierwotnie był prawdopodobnie budowlą salową. Do ówczesnej parafii należały Burowo, Danowo i Tarnówko. W roku 1721 dobudowano do niego po stronie zachodniej drewnianą wieżę, o czworobocznej podstawie i ośmiobocznej drugiej kondygnacji. Na  chorągiewce zamontowanej na szczycie wieży widnieje napis: FREL HEVF ANNO 1721. Pod koniec XIX wieku kościół przebudowano. Od wschodu dobudowano pięcioboczne, ceglane prezbiterium. W ostrołukowych oknach umieszczono witraże wyobrażające: Chrystusa Króla, św. Piotra i św. Pawła.  

fot. Widok na kościół z powietrza-marzec 2025. Zdjęcia Michał Janda

Czytaj dalej „Kościół katolicki: Mosty (do 1945 roku kościół protestancki w Speck)”

Pałac w Mostach (do 1945 roku: Speck)

Już w pierwszej wzmiance historycznej z 14 lutego 1302 r. w Mostach wzmiankowany jest zamek obronny znajdujący się we władaniu rodu von Visen. Był to zapewne jakiś okazały budynek drewniany spełniający funkcje obronne. Na przestrzenie wieków pojawiają się kolejne wzmianki o pałacu w Mostach, ale niewiele wiemy na jego temat. W latach 30. XIX w. w tym samym miejscu Carl Karbe wybudował pałac, który przetrwał do początków XX w.

fot. Pałac około roku 1910. Zdjęcie z kolekcji Józef Kazaniecki

Czytaj dalej „Pałac w Mostach (do 1945 roku: Speck)”

Pomnik poległych w czasie pierwszej wojny światowej mieszkańców wsi Diedrichsdorf (po 1945 roku: Bolechowo)

Pomnik usytuowany jest w centrum wsi, na terenie cmentarza ewangelickiego. Takie pomniki stawiano w całej Europie, również w Polsce. Miały one upamiętniać nie tylko najbliższych poległych z danej miejscowości, ale również być bolesną pamiątką po wszystkich zabitych w czasie tej wojny, niezależnie od narodowości czy też wyznania. Trzeba pamiętać, iż w czasie I WŚ poległo około 500 tysięcy Polaków, a około 900 tysięcy zostało rannych. Polacy służyli w różnych armiach zaborczych, czasami tocząc bratobójcze walki.

fot. Pomnik w Bolechowie -marzec 2025. Zdjęcie Michał Janda

Czytaj dalej „Pomnik poległych w czasie pierwszej wojny światowej mieszkańców wsi Diedrichsdorf (po 1945 roku: Bolechowo)”