Recław (do 1945 Hagen)

Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1291 roku, zwała się ona wtedy Wenkenhagen, gdzie Wenke prawdopodobnie jest nazwiskiem założyciela wsi. W owym roku Bogusław IV nakazuje mieszkańcom Wenkenhagen, posłuszeństwo radzie miejskiej Wolina. W 1299 rada miejska Wolina daruje klasztorowi cysterek w Wolinie, 6 łanów i 2 gospodarstwa w Wenkenhagen. W 1324 roku w dokumentach wymienia się Wenkenhagen i Reetzenhagen. W 1343 miasto Wolin przekazuje klasztorowi cysterek prawo do użytkowania i korzyści z łanów, ogrodów i czynszów wsi Wenkenhagen i Reetzenhagen.

fot. Dom owczarza z roku 1932. Zdjęcie z kolekcji Wojciech Janda

Czytaj dalej „Recław (do 1945 Hagen)”

Kościół katolicki – Borzysławiec (do 1945 kościół katolicki w Louisenthal)

Mieszkańcy wyznania katolickiego należeli do najbliższej parafii katolickiej, a ta znajdowała się w Szczecinie w kościele pw. Jana Chrzciciela, która została założona w 1722 roku. Żeby nie jeździć daleko na msze, mieszkańcy Louisenthal, zbudowali własną, małą kaplicę z muru pruskiego. W 1820 roku odprawiono w niej pierwszą mszę katolicką. W 1827 roku wikariat w  Louisenthal liczył 146 wiernych. W 1866 roku wikariat we wsi, został podniesiony do rangi parafii.

Obecny kościół wybudowano w 1902 roku i dnia 2 grudnia tego roku dokonano konsekracji. Kościół zastąpił stojącą w tym miejscu kaplicę pochodzącą z 1820 roku.

fot. Budynek kościoła. Zdjęcie z kolekcji Ośrodka Dokumentacji Dziejów Ziemi Goleniowskiej „Żółty Domek”

Czytaj dalej „Kościół katolicki – Borzysławiec (do 1945 kościół katolicki w Louisenthal)”

Grodzisko – Budno

Między Budnem, a Danowem znajdują się resztki wału grodowego, który w okresie średniowiecza otaczał istniejący tam gród. Jego historia powstania jak i upadku, nie jest nam znana. Na przestrzeni ostatnich 200 lat, prowadzono tam badania archeologiczne. W XIX i na początku XX wieku, prowadzili je niemieccy archeolodzy, a w latach 60-tych i 70-tych XX wieku  i w roku 1994 polscy archeolodzy. Oczywiście wszystkie te badania były powierzchowne, bez większej ingerencji w teren.

fot. Zarys obwarowań grodu koło Budna. Po lewej stronie drogi do Danowa, widoczne obwałowania, których ślad można znaleźć jeszcze dziś.

Czytaj dalej „Grodzisko – Budno”

Kikorze (do 1945 Kicker)

We wczesnym średniowieczu na terenie Kikorza znajdował się niewielki gródek. W źródłach pisanych pojawiają się Kikorze w roku 1331 wśród posiadłości von Hindenburgów z Kościuszek. Również w 1461 r. zaliczono wieś do „Land Hindenborch”. Prawdziwymi panami osady byli jednak Ebersteinowie z Nowogardu, którzy część swoich posiadłości nadali Hindenburgom w lenno. W 1569 r. przeszło Kikorze na własność Wolfganga von Ebersteina z Maszewa.

fot. Kikorze widoczne z powietrza w roku 1917. Widokówka z kolekcji Wojciech Janda

Czytaj dalej „Kikorze (do 1945 Kicker)”

Nieistniejący kościół ewangelicki – Szumiąca (do 1945 Königsmühl)

Pierwsza wzmianka o kościele pochodzi z 1491 roku, kiedy to wymieniany jest proboszcz z owego kościoła. Była to średniowieczna budowla z kamienia polnego, bez wieży. Była to prostokątna budowla salowa. Górne partie ścian wykonane z cegły, nieotynkowane w kolorze czerwonym, podobnie jak fasada zachodnia i dobudówki. Na szczycie znajdowały się otynkowane ostrołukowe blendy. Dach kryty był podwójnie dachówką karpiową. Wewnątrz kościoła strop był płaski z widocznymi belkami.

Fot. Plan kościoła w Szumiącej z roku 1939. Zdjęcie z kolekcji Wojciech Janda

Czytaj dalej „Nieistniejący kościół ewangelicki – Szumiąca (do 1945 Königsmühl)”

Strzelewo (do 1945 Strelowhagen)

Wieś jest położona 9 km na zachód od Nowogardu. Została założona na planie owalnicy o układzie południkowym. Sama nazwa wsi pochodzi od założyciela Strelow i wywodzi się od słowiańskiego słowa strela, oznaczającego strzałę.

fot. Główna ulica w Strzelewie w roku 1927. Zdjęcie z kolekcji Wojciech Janda

Czytaj dalej „Strzelewo (do 1945 Strelowhagen)”

Borzysławiec (do 1945 roku Louisenthal)

Wieś leży ok. 11 km na południowy zachód od Goleniowa, w Dolinie Dolnej Odry, wśród łąk, na skraju Puszczy Goleniowskiej, ok. 2,5 km na północny wschód od jeziora Dąbie.

W 1809 roku August Heinrich Borgstede, właściciel majątku w Rörchen (Rurzyca) i sekretarz Izby Wojennej i Majątkowej Marchii, przeznaczył znaczne tereny na założenie nowej wsi. August zmarł w 1824 roku, ale jego rodzina do 1945 roku mieszkała w Rurzycy. Obszar, który został przeznaczony pod wioskę, wcześniej był torfowiskiem. Został on osuszony pod koniec XVIII wieku. Wieś założono w 1809 roku i nadano jej nazwę Louisenthal, choć później występuje na mapach pod nazwą Luisenthal. Wygląda jakby obie nazwy funkcjonowały w różnych latach.

fot. Budynek szkoły ewangelickiej z widocznym w tle kościołem -rok 1917. Zdjęcie z kolekcji Wojciech Janda

Czytaj dalej „Borzysławiec (do 1945 roku Louisenthal)”

Nieistniejący kościół ewangelicki – Laska (do 1945 Laatzig)

Pierwsza wzmianka o kościele pochodzi z 1288 roku. W roku 1311 wymieniany jest proboszcz z Laatzig Johannes („dominus Johannes de Laceke”). Kościół stał pośrodku cmentarza na małym wzniesieniu przy drodze Wolin-Kamień Pomorski. Była to budowla z cegły, posadowiona na fundamentach z kamienia polnego. W ścianach zachodniej, północnej i południowej znajdowały się pozostałości średniowiecznej cegły o wymiarach 28x13x8 cm.

fot. Kościół w roku 1910. Zdjęcie z portalu www.polona.pl

Czytaj dalej „Nieistniejący kościół ewangelicki – Laska (do 1945 Laatzig)”

Laska – (do 1945 Laatzig)

Nazwa wsi pochodzi o polskiego słowa Lazki lub dolnołużyckiego lazki o lazy – nowizna (teren świeżo wykarczowany). Na terenie wsi natrafiono na znaleziska archeologiczne. Znaleziono z epoki kamienia kamień krzemienny i dwa topory kamienne, z epoki brązu znaleziono naczynia gliniane oraz z okresu Słowian wendyjskich skorupy gliniane i przęślik (ciężarek przymocowany do wrzeciona). Wszystkie wymienione znaleziska znajdowały się przed 1939 rokiem w rękach prywatnych.

fot. Główna ulica w Laskach z widocznym na pierwszym planie wiejskim stawem w roku 1939. Zdjęcie z kolekcji Wojciech Janda

Czytaj dalej „Laska – (do 1945 Laatzig)”

Komarowo (do 1945 Carlshof i Blankenfelde)

Dzisiejsze Komarowo powstało z połączenia dwóch wsi kolonizacyjnych  założonych przez Karla Otto von Blankenburg – Carlshof i Blankenfelde. Nazwy obu wsi pochodzą od imienia i nazwiska założyciela wsi.

Pierwsza wzmianka  o wsi Carlshof  pochodzi z 1777 roku. Pierwsi osadnicy zostali sprowadzeni z Niemiec i Niderlandów. We wsi założono folwark i wzniesiono pałac , a przy folwarku powstały zagrody chłopskie należące do rzemieślników i zagrodników.  We wsi znajdował się również kościół ,wiatrak i świetlica. W 1905 roku wioskę przejęła rodzina von Petersdorf,  a od roku 1928 wieś należała do Pomorskiego Towarzystwa Ziemskiego ( Pommersche Landgeselschaft). Po II wojnie światowej folwark przejął PGR .

fot. Widokówka z widoczną szkołą, kościołem, karczmą i salą taneczną w Komarowie. Zdjęcie z portalu ebay.de

Czytaj dalej „Komarowo (do 1945 Carlshof i Blankenfelde)”