Cmentarz ewangelicki znajduje się przy drodze do Zabrodzia, tuż za wsią po lewej stronie. Cmentarz w formie kwadratu o wymiarach 34 x 36 metrów z wyraźnie zarysowaną aleją drzew. Został założony w drugiej połowie XIX wieku.
Wieś została założona przez miasto Szczecin w roku 1725 na obrzeżu lasu w pobliżu rzeki Krępy. Nazwa wsi powstała od uroczyska leśnego będącego dawniej wilczym gniazdem. W XIX wieku wieś połączona została z dobrami Świętej w jedno dominium będące własnością Szczecina. W 1905 roku w było tu kilkanaście zagród i 189 mieszkańców. Po roku 1945 wieś otrzymała nową nazwę Jedliny, opuszczona i nie zasiedlona uległa rozbiórce w latach pięćdziesiątych i przestała istnieć.
fot. Zdjęcie wioski z lat 40-tych. Pochodzi ze zbioru Alexa Krahna, którego potomkowie mieszkali w tej wsi.
Wieś znajdowała się około 3 km na północ od miejscowości Święta.
Tereny rozciągające się wzdłuż zachodniej strony Domiąży zostały w roku 1312 nadane przez księcia Otto I miastu Szczecin. Miasto wówczas sprowadziło tu pierwszych kolonistów, którzy na osuszonych terenach zakładają pierwszą osadę leżącą ok. 3 km na północ od dzisiejszej wsi Święta. Pierwotna nazwa powstałej wsi brzmiała Raddun potem Radunschen Berg. Trudno dostępny podmokły teren zahamował jednak na długo proces osadniczy tych ziem. Założona wieś podupada. W roku 1750 król pruski Fryderyk II nadaje ją generałowi von Stille, który sprowadza nowych kolonistów i nadaje jej nową nazwę Schwabach. Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1754 roku, kiedy to była własnością miasta Szczecin, a następnie Jana Christiana Schwanka. Następnie należała do rodzin Marquardt, Karola Fryderyka Juliusza Campa, Edwarda Schwinninga oraz Carla Theodora Gustava Kickebuscha. W początkach XX wieku wieś ponownie staje się własnością Szczecina.
Raduń rok 1925 ,fot. z kolekcji Wojciech Janda
Wieś Łękinia leżała około 3 km na zachód od Klinisk Wielkich.
Wieś została założona w latach 1750/1751 przez Johann Friedrich Sydow, właściciela huty szkła koło Czarnej Łąki (Bergland)
W 1779 roku, mieszkało tu 20 rodzin. Ale już 1865 roku były to 72 rodziny w ilości 313 osób.
Wg spisu z 1905 roku mieszkało tutaj 209 mieszkańców. W roku 1925 mieszkało ich już tylko 149 z czego 87 mężczyzn i 67 kobiet, którzy zamieszkiwali 42 domy mieszkalne. Wszyscy mieszkańcy byli protestantami i należeli do parafii w Lubczynie.
W 1939 roku miejscowość liczyła 142 mieszkańców.
Od 1750 roku wieś należała do powiatu Saatzig. W 1815 roku po reformie administracyjnej miejscowość należała do powiatu Randow, a od 15.10.1939 do powiatu Naugard (Nowogard).
W okresie II wojny światowej częściowo zniszczona, po wojnie opuszczona i nie zamieszkana. Dziś praktycznie niewidoczne jej ślady, poza zniszczonym i zdewastowanym cmentarzem.
Czytaj dalej „Łękinia (do 1945 Friedrichsdorf)”Dziś w bardzo silnym składzie przeprowadziliśmy porządkowanie ewangelickiego cmentarza na terenie nieistniejącej wioski Friedrichsdorf koło Pucic.
Wioska w 1925 roku liczyła 149 mieszkańców i znajdowały się w niej 42 domy. W czasie wojny mocno zniszczona, a po wojnie pozostałości zostały rozebrane.
Cmentarz znajduje się w lesie należącym do Nadleśnictwa Kliniska. To właśnie z pracownikami nadleśnictwa, uczniami z Zespołu Szkół Prywatnych „Szkolna 13” tzw. Dinozaur w sile 27 uczniów i dwie Panie nauczycielki oraz silna ekipa naszego stowarzyszenia spędziliśmy kilka godzin na sprzątaniu i odnajdywaniu nagrobków.
Zgodnie z zapowiedzią dziś wspólnie z mieszkańcami wsi Bodzęcin prowadziliśmy prace na cmentarzu przykościelnym mające na celu stworzenie lapidarium. Udało nam się wykonać zadanie w 100%.
Dzięki zaangażowaniu mieszkańców oraz członków stowarzyszenia stworzyliśmy od zera piękne miejsce, gdzie umieściliśmy wszystkie uratowane nagrobki oraz żeliwne krzyże. Niektóre z tych krzyży są datowane na XVIII wiek. Część nagrobków była połamana, więc potrzebne były prace naprawcze. Jak widać na zdjęciach, jeden z nich musiał być po zacementowaniu spięty pasami.
No i ostatnia nasza duża akcja tego roku za nami 🙂
Dziś członkowie stowarzyszenia wraz z uczniami ze Szkoły Podstawowej w Przybiernowie oraz mieszkańcami wsi Dzisna porządkowaliśmy ewangelicki cmentarz z przełomu XIX /XX wieku.
Zgodnie z zapowiedzią, dziś pojawiliśmy się na byłym ewangelickim cmentarzu w miejscowości Żółwia Błoć (do 1945 roku Barfussdorf). Wraz z nami kolejny raz pracowali uczniowie z Zespołu Szkół Prywatnych „Szkolna 13” w Goleniowie pod opieką Pań: Joanna Cudziło i Małgorzata Grzelak.
Fot. Wojciech Janda, na tablicy tekst: „Którzy we łzach sieją, żąć będą w radości” (Ps 126, 5). [Ci, którzy sieją ze łzami, będą radować się z radości] – tłumaczenie Pan Adam Stachowiak.
Od września nasze stowarzyszenie rozpoczęło prace porządkowe oraz rekonstrukcyjne na terenie umocnień obrony przeciwlotniczej z okresu II wojny światowej. Znajdują się one na północ od Świętej (miejscowość w zachodniopomorskim, gmina Goleniów).
W ciągu kilku tygodni udało nam się oczyścić 4 bunkry amunicyjne oraz jedną podstawę od działa typu Flak 15 mm.
Wszystkie prace prowadzone są siłami członków stowarzyszenia. Jednakże przy tym niełatwym zadaniu nieoceniona okazała się również pomoc uczniów z Zespołu Szkół Prywatnych „Szkolna 13” z Goleniowa. Młodzież świetnie się spisała, łopaty i szpadle śmigały w ich rękach, widać było zapał i chęć oraz zainteresowanie historią. Po kilku godzinach ciężkiej pracy było ognisko, kiełbaski i zasłużony odpoczynek.
W trakcie prac odwiedziła nas telewizja publiczna, co tylko zmobilizowało młodzież do wytężonej pracy.
Serdecznie dziękujemy pani Joannie Cudziło i Małgorzacie Grzelak oraz ich uczniom za wsparcie, bo pracy przy umocnieniach jest naprawdę sporo. Będziemy mieć, co robić przez kilka najbliższych tygodni.
Już niedługo ukaże się na stronie artykuł o umocnieniach, jego historii oraz sporo zdjęć 🙂
Zdjęcia: Małgorzata Wojciechowska
Wojcieszyn (do 1945 roku Eberstein), niewielka, urocza wieś w gminie Nowogard, kryła na swoim cmentarzu prawdziwą perełkę- pomnik poświęcony mieszkańcom wsi, którzy polegli podczas I wojny światowej.
Pomnik przeleżał w ziemi kilkadziesiąt lat, na szczęście zachowała się pamięć o nim i dzięki temu
