{"id":972,"date":"2020-04-19T11:56:02","date_gmt":"2020-04-19T11:56:02","guid":{"rendered":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/?p=972"},"modified":"2024-05-26T15:22:28","modified_gmt":"2024-05-26T15:22:28","slug":"dzisna-do-1945-dischenhagen","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/?p=972","title":{"rendered":"Dzisna (do 1945 Dischenhagen)"},"content":{"rendered":"\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Wie\u015b jest po\u0142o\u017cona w p\u00f3\u0142nocnej cz\u0119\u015bci Puszczy Goleniowskiej nad rzek\u0105 Gowienic\u0105, w odleg\u0142o\u015bci ok. 18 km na p\u00f3\u0142noc od Goleniowa oraz 1,5 km na zach\u00f3d od stacji kolejowej w \u0141o\u017anicy. Nieco na po\u0142udnie od wsi przebiega\u0142a r\u00f3wnie\u017c linia kolei w\u0105skotorowej prowadz\u0105ca z \u0141o\u017anicy do Stepnicy.<\/p>\n\n\n\n<p>Pochodzenie nazwy pochodzi prawdopodobnie z j\u0119zyka wendyjskiego lub czeskiego. W 1280 roku wie\u015b zwa\u0142a si\u0119 Dysko, 1283 Zdiseko w wendyjskim Zde\u0161ek.<\/p>\n\n\n\n<p>W trakcie prowadzonych bada\u0144 archeologicznych z pocz\u0105tku XX wieku, na polu ko\u0142o L\u00fcttmannshagen ( Budzieszewice) odnaleziono zdobione naczynie gliniane z okresu wendyjskiego.<\/p>\n\n\n\n<p>Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1311 roku, kiedy to wymieniany jest rycerz Wozeke de Diseko&nbsp; jako \u015bwiadek sprzeda\u017cy przez miasto Wolin, kapitule katedralnej w Kamieniu rocznej renty dla jednej z wikarii.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Dzisna.jpeg\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"654\" src=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Dzisna-1024x654.jpeg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2820\" srcset=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Dzisna-1024x654.jpeg 1024w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Dzisna-300x192.jpeg 300w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Dzisna-768x490.jpeg 768w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Dzisna.jpeg 1082w\" sizes=\"(max-width: 709px) 85vw, (max-width: 909px) 67vw, (max-width: 1362px) 62vw, 840px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p><em>fot. Zajazd Beise w Dzi\u015bnie &#8211; rok 1923. Widok\u00f3wka z kolekcji Wojciech Janda<\/em><\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Wg Ludwiga Wilhelma Br\u00fcggemanna w najdawniejszych czasach na wzg\u00f3rzu zwanym &#8222;Schlo\u00dfberg&#8221; w Dischenhagen, sta\u0142 zamek otoczony potr\u00f3jn\u0105 fos\u0105. By\u0142a to rodowa siedziba rodu von K\u00f6ller.  Zamek zosta\u0142 zniszczony w roku 1170 przez wojska Waldemara II Du\u0144skiego. Za\u0142o\u017cenie to sk\u0142ada\u0142o si\u0119 prawdopodobnie z obwarowanego dziedzi\u0144ca z murowan\u0105 wie\u017c\u0105 mieszkaln\u0105. Na pocz\u0105tku XIX wieku dobrze widoczne by\u0142y jeszcze obwa\u0142owania oraz fosa.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/134-135-\u2014-kopia-3.jpg\"><img decoding=\"async\" width=\"1011\" height=\"675\" src=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/134-135-\u2014-kopia-3.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2823\" srcset=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/134-135-\u2014-kopia-3.jpg 1011w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/134-135-\u2014-kopia-3-300x200.jpg 300w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/134-135-\u2014-kopia-3-768x513.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 709px) 85vw, (max-width: 909px) 67vw, (max-width: 1362px) 62vw, 840px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p><em>fot. Mapa Dzisny z zaznaczonym zamkiem- rok 1740<\/em><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/DSC04219-scaled.jpg\"><img decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"920\" src=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/DSC04219-1024x920.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2832\" srcset=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/DSC04219-1024x920.jpg 1024w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/DSC04219-300x270.jpg 300w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/DSC04219-768x690.jpg 768w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/DSC04219-1536x1381.jpg 1536w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/DSC04219-2048x1841.jpg 2048w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/DSC04219-1200x1079.jpg 1200w\" sizes=\"(max-width: 709px) 85vw, (max-width: 909px) 67vw, (max-width: 1362px) 62vw, 840px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p><em>fot. Wzg\u00f3rze  &#8222;Schlo\u00dfberg&#8221; ko\u0142o Dzisny, na kt\u00f3rym znajdowa\u0142 si\u0119 zamek<\/em>, <em>zdj\u0119cie Wojciech Janda<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>W 1510 roku Theneges K\u00f6ller z Kantreck ( \u0141o\u017anica), sprzedaje udzia\u0142y ze swojego gospodarstwa w Dischenhagen. W 1595 wymienianych jest w wiosce z nazwiska 15 ch\u0142op\u00f3w i 4 cha\u0142upnik\u00f3w, kt\u00f3rzy gospodarzyli na 25 \u0142anach. Z 4 \u0142an\u00f3w parafialnych , 2 mia\u0142 pod swoim zarz\u0105dem Casten K\u00f6ller.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/134-135-\u2014-kopia-2.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"517\" height=\"450\" src=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/134-135-\u2014-kopia-2.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2822\" srcset=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/134-135-\u2014-kopia-2.jpg 517w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/134-135-\u2014-kopia-2-300x261.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 517px) 85vw, 517px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p><em>fot. Mapa Dzisny z lat 1861\/64<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>W 1717 roku wymienia si\u0119 list\u0119 10 nazwisk rolnik\u00f3w posiadaj\u0105cych po 1 Lh ziemi ka\u017cdy, nale\u017c\u0105cych do Dompropft von K\u00f6ller. W 1735 roku lenno von K\u00f6ller w kt\u00f3rego sk\u0142ad wchodzi\u0142o:&nbsp; Dischenhagen ( Dzisna) z Kantreck ( \u0141o\u017anica), Hammer ( Babigoszcz) i L\u00fcttmannshagen ( Budzieszewice), zosta\u0142o alodyfikowane. W latach 1737-1760 Dzisna nale\u017ca\u0142a do rodziny von Podewils. W latach 1760-1780 z kolei, nale\u017ca\u0142a do rodu von Wrede. W roku 1780 anulowano alodyfikacj\u0119 i Dzisna wr\u00f3ci\u0142a do rodziny von K\u00f6ller, a rok p\u00f3\u017aniej wr\u00f3ci\u0142o do nich Budzieszewice. W tym samym roku we wsi znajdowa\u0142 si\u0119 folwark, gospoda, mieszka\u0142o 12 gospodarzy, 1 p\u00f3\u0142rolnik, cha\u0142upnicy i nauczyciel, by\u0142o we wsi 25 dom\u00f3w. W roku 1804 sprzedano Dzisn\u0119 pot\u0119\u017cnemu rodowi von Dewitz. Ale ju\u017c w roku 1838 Dzisna zosta\u0142a zn\u00f3w odkupiona przez&nbsp; von K\u00f6ller.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Dzisna1.jpeg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"662\" src=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Dzisna1-1024x662.jpeg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2821\" srcset=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Dzisna1-1024x662.jpeg 1024w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Dzisna1-300x194.jpeg 300w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Dzisna1-768x497.jpeg 768w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/Dzisna1.jpeg 1070w\" sizes=\"(max-width: 709px) 85vw, (max-width: 909px) 67vw, (max-width: 1362px) 62vw, 840px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p><em>fot. Widok na Dzisn\u0119 -rok 1926. Widok\u00f3wka z kolekcji Wojciech Janda<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>W 1870 we wsi znajduje si\u0119 du\u017cy folwark o powierzchni 3003 ha i 100 jego mieszka\u0144c\u00f3w, jest w niej r\u00f3wnie\u017c 27 w\u0142a\u015bcicieli ziemskich z 955 ha oraz 234 mieszka\u0144c\u00f3w. W 1939 roku w Dzi\u015bnie i Budzieszewicach znajduje si\u0119 7 gospodarstw dziedzicznych o powierzchni 109 ha.<\/p>\n\n\n\n<p>Zabudowa skupiona by\u0142a wzd\u0142u\u017c czterech ulic zamykaj\u0105cych prostok\u0105tn\u0105 parcel\u0119 ko\u015bcieln\u0105. Obok ko\u015bcio\u0142a, szko\u0142y (ucz\u0119szcza\u0142o do niej w 1870 roku 88 dzieci) i zajazdu, swoje zak\u0142ady posiadali r\u00f3wnie\u017c kowal i \u015blusarz, stolarz, ko\u0142odziej, ogrodnik, dwaj szewcy i szynkarz. We wsi znajdowa\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c punkt sprzeda\u017cy maszyn rolniczych. Wiele os\u00f3b znajdowa\u0142o zatrudnienie w tartaku i w le\u015bnictwie.<\/p>\n\n\n\n<p>Do Dzisny przed rokiem 1945 zaliczane by\u0142y r\u00f3wnie\u017c okoliczne osady: Eisenbahnhaltestelle Alt Dischenhagen, Forsthaus Honigkaten, L\u00fcttmannshagen (Budzieszewice), Neu Dischenhagen ( Dzieszkowo), Priebkendorf ( Przybkowo).<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Priebkendorf ( Przybkowo)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Osada za\u0142o\u017cona w 1704 roku na \u0142\u0105kach ko\u0142o Dzisny. Pierwsza jej nazwa to Pribkendorf.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Honigkaten<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Osada i le\u015bnicz\u00f3wka za\u0142o\u017cona w lesie ko\u0142o Dzisny w pobli\u017cu torfowiska.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1939 roku we wsi mieszka\u0142o 510 mieszka\u0144c\u00f3w. Dzi\u015b miejscowo\u015b\u0107 liczy 89 mieszka\u0144c\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>We wsi znajduje si\u0119 przepi\u0119kny ko\u015bci\u00f3\u0142 z XVI wieku.<\/p>\n\n\n\n<p>Na obrze\u017cach wsi przy drodze do Dzieszkowa znajduje si\u0119 cmentarz ewangelicki. W dniu 18.11.2017 roku Goleniowskie Stowarzyszenie Eksploracji Historycznej wraz z mieszka\u0144cami wsi i uczniami z Przybiernowa uprz\u0105tn\u0119li jego teren i stworzyli lapidarium. Link do opisu wydarzenia: <\/p>\n\n\n\n<p><blockquote class=\"wp-embedded-content\" data-secret=\"gRWKv0akQp\"><a href=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/?p=1290\">Ocali\u0107 od zapomnienia Dzisna (Dischenhagen)-18.11.2017<\/a><\/blockquote><iframe class=\"wp-embedded-content\" sandbox=\"allow-scripts\" security=\"restricted\" style=\"position: absolute; clip: rect(1px, 1px, 1px, 1px);\" title=\"&#8222;Ocali\u0107 od zapomnienia Dzisna (Dischenhagen)-18.11.2017&#8221; &#8212; Historia - zachodniopomorskie\" src=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/?p=1290&#038;embed=true#?secret=xU0mkkhaWt#?secret=gRWKv0akQp\" data-secret=\"gRWKv0akQp\" width=\"600\" height=\"338\" frameborder=\"0\" marginwidth=\"0\" marginheight=\"0\" scrolling=\"no\"><\/iframe><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/2355_BASENTHIN_AMS_M841_1st_ed_1952-1.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"880\" src=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/2355_BASENTHIN_AMS_M841_1st_ed_1952-1-1024x880.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2826\" srcset=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/2355_BASENTHIN_AMS_M841_1st_ed_1952-1-1024x880.jpg 1024w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/2355_BASENTHIN_AMS_M841_1st_ed_1952-1-300x258.jpg 300w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/2355_BASENTHIN_AMS_M841_1st_ed_1952-1-768x660.jpg 768w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/2355_BASENTHIN_AMS_M841_1st_ed_1952-1-1536x1320.jpg 1536w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/2355_BASENTHIN_AMS_M841_1st_ed_1952-1-1200x1032.jpg 1200w, http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/2355_BASENTHIN_AMS_M841_1st_ed_1952-1.jpg 1682w\" sizes=\"(max-width: 709px) 85vw, (max-width: 909px) 67vw, (max-width: 1362px) 62vw, 840px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p><em>fot. Mapa Dzisny z 1907 roku<\/em><\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:15px\"><strong><em>T\u0142umaczenie z j\u0119zyka niemieckiego Tomasz Wetta<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:14px\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Wie\u015b jest po\u0142o\u017cona w p\u00f3\u0142nocnej cz\u0119\u015bci Puszczy Goleniowskiej nad rzek\u0105 Gowienic\u0105, w odleg\u0142o\u015bci ok. 18 km na p\u00f3\u0142noc od Goleniowa oraz 1,5 km na zach\u00f3d od stacji kolejowej w \u0141o\u017anicy. Nieco na po\u0142udnie od wsi przebiega\u0142a r\u00f3wnie\u017c linia kolei w\u0105skotorowej prowadz\u0105ca z \u0141o\u017anicy do Stepnicy. Pochodzenie nazwy pochodzi prawdopodobnie z j\u0119zyka wendyjskiego lub czeskiego. &hellip; <a href=\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/?p=972\" class=\"more-link\">Czytaj dalej<span class=\"screen-reader-text\"> \u201eDzisna (do 1945 Dischenhagen)\u201d<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14,1,2],"tags":[],"class_list":["post-972","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-gmina-przybiernow","category-uncategorized","category-powiat-goleniowski"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/972"}],"collection":[{"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=972"}],"version-history":[{"count":8,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/972\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2834,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/972\/revisions\/2834"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=972"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=972"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=972"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}