![\"\"](\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/SKM_C45824050610401.jpg\")
<\/a><\/figure>\n\n\n\nfot. Zdj\u0119cie wiatraka nale\u017c\u0105cego do E.Sagera z 1939 roku. Zdj\u0119cie ze zbior\u00f3w Wojciech Janda<\/em><\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n W 1554 roku pojawia si\u0119 imienny spis 17 ch\u0142op\u00f3w z metryki ko\u015bcielnej w G\u00fclzow (Golczewo). W 1628 roku pojawia si\u0119 spis podatnik\u00f3w z wsi. W 1706 roku we wsi wymienia si\u0119 14 ch\u0142op\u00f3w, 2 du\u017ce i 6 ma\u0142ych gospodarstw zagrodniczych, 5 cha\u0142upnik\u00f3w, 2 zagrody. W 1711 roku, wie\u015b dosi\u0119g\u0142a tragedia w wyniku kt\u00f3rej sp\u0142on\u0119\u0142y 4 gospodarstwa ch\u0142opskie i dwa zagrodnicze. W 1744 znana jest szczeg\u00f3\u0142owa lista nazwisk mieszka\u0144c\u00f3w wsi. W roku 1780 we wsi mieszka so\u0142tys, 13 ch\u0142op\u00f3w, 3 p\u00f3\u0142ch\u0142op\u00f3w, 3 cha\u0142upnik\u00f3w i kowal. Wymienia si\u0119 1 du\u017ce i 5 ma\u0142ych gospodarstw zagrodniczych, m\u0142yn i 33 domy. W 1839 roku wie\u015b po raz kolejny strawi\u0142 ogie\u0144, w wyniku czego wi\u0119kszo\u015b\u0107 zabudowa\u0144 sp\u0142on\u0119\u0142a. Po po\u017carze wybudowano 7 nowych gospodarstw rolnych i jedno zagrodnicze na okolicznych polach. <\/p>\n\n\n\n fot. Plan wsi z lat 1838\/39<\/em><\/p>\n\n\n\n \u00a0W 1850 roku we wsi mieszka 14 pe\u0142nych ch\u0142op\u00f3w, 3 p\u00f3\u0142ch\u0142op\u00f3w, 7 zagrodnik\u00f3w, 8 cha\u0142upnik\u00f3w i znajduje si\u0119 m\u0142yn. W wyniku podzia\u0142u wi\u0119kszych nieruchomo\u015bci i maj\u0105tk\u00f3w, liczba w\u0142a\u015bcicieli ziemskich wzrasta w ci\u0105gu nast\u0119pnych 20 lat do 11. W 1870 roku wymienia si\u0119 45 w\u0142a\u015bcicieli ziemskich z 3590 morgami. W 1922 roku utworzono 12 gospodarstw rentownych o \u0142\u0105cznej powierzchni 152 ha. W 1939 roku znajduje si\u0119 tu 21 gospodarstw dziedzicznych o powierzchni 654 ha.<\/p>\n\n\n\n Na okolicznych wzniesieniach znajdowa\u0142 si\u0119 holenderski m\u0142yn wiatrowy z kopu\u0142\u0105 kryt\u0105 gontem. Zosta\u0142 on zbudowany w 1865 roku. Do 1945 roku wiatrak dzia\u0142a\u0142 i nale\u017ca\u0142 do E. Sagera. Wiatrak stoi do dzi\u015b, niestety jest to ju\u017c ruina, ale mimo to warto go zobaczy\u0107. Wewn\u0105trz znajduj\u0105 si\u0119 dwa \u017carna, a na szczycie wida\u0107 pozosta\u0142o\u015bci po z\u0119batce, po kt\u00f3rej obraca\u0142a si\u0119 bry\u0142a dachowa ze \u015bmig\u0142ami.<\/p>\n\n\n\n fot. Wiatrak i jego wn\u0119trze w 2021 roku. Zdj\u0119cia Wojciech Janda<\/em><\/p>\n\n\n\n W pobli\u017cu K\u0142\u0119b na pocz\u0105tku XX wieku powsta\u0142 zak\u0142ad Betriebsstelle Klemmen, wykorzystuj\u0105cy z\u0142o\u017ca wapienia. Zak\u0142ad by\u0142 oddzia\u0142em pobliskiej sp\u00f3\u0142ki mieszcz\u0105cej si\u0119 w Zarnglaff (Czarnog\u0142owy) Pommersche Kalksteinwerke G.m.b.H.. Zak\u0142ad posiada\u0142 piece kr\u0119gowe i szybowe do wypalania wapna. W dniu 01.12. 1903 roku uruchomiono lini\u0119 kolei w\u0105skotorowej \u0142\u0105cz\u0105c\u0105 Stepnice z Golczewem, a w K\u0142\u0119bach utworzono pasa\u017cerski przystanek kolejowy, a p\u00f3\u017aniej ramp\u0119 za\u0142adowcz\u0105 na potrzeby zak\u0142adu. W dniu 30. 08. 1996 roku zawieszono ruch pasa\u017cerski na tej trasie, w 2006 zlikwidowano tras\u0119 ca\u0142kowicie. W 1911 roku uruchomiono m\u0142yn cementowo-wapienny Cementkalkm\u00fchle do produkcji spoiw budowlanych. Po przej\u0119ciu tych teren\u00f3w przez Rzeczpospolit\u0105 przez pewien czas dalej wydobywano wapie\u0144. Nast\u0119pnie uruchomiono cegielni\u0119. Dzi\u015b po zak\u0142adzie pozosta\u0142y tylko fundamenty i nieliczne ruiny.<\/p>\n\n\n\n fot. Widok\u00f3wka z zak\u0142adem Betriebsstelle Klemmen. Zdj\u0119cie z portalu Gminnego O\u015brodeka Kultury i Sportu w Golczewie<\/em><\/p>\n\n\n\n Do 1945 roku do wioski nale\u017ca\u0142y r\u00f3wnie\u017c osady R\u00f6nz (Ronica) i Kaltwert (teren zak\u0142adu). W 1939 roku wie\u015b liczy\u0142a 654 mieszka\u0144c\u00f3w. Mieszka\u0144cy nale\u017celi do parafii ewangelickiej w Golczewie.<\/p>\n\n\n\n Na pocz\u0105tku XX wieku na terenie wsi oraz w jej pobli\u017cu odnaleziono wiele znalezisk archeologicznych. Z epoki kamiennej: 3 groby megalityczne w kt\u00f3rych znaleziono fragmenty bogato zdobionej ceramiki, n\u00f3\u017c krzemienny, siekier\u0119 z kamienia i krzemienn\u0105. Eksponaty te trafi\u0142y \u00f3wcze\u015bnie do muzeum w Berlinie. Z epoki br\u0105zu odnaleziono urn\u0119 z popio\u0142em po kremacji w kamiennej obudowie, a w niej br\u0105zowy podw\u00f3jny guzik, ozdob\u0119 pr\u0119tow\u0105 i fibul\u0119 zdobiono \u0142ukowo. Te eksponaty trafi\u0142y w prywatne r\u0119ce i ich los jest nieznany. Z epoki \u017celaza znaleziono naczynie gliniane ze zdobieniami pasowymi oraz znaleziska grobowe. Naczynie trafi\u0142o do muzeum w Szczecinie.<\/p>\n\n\n\n fot. Naczynie gliniane z epoko \u017celaza znalezione w K\u0142\u0119bach. Foto z kolekcji Wojciech Janda<\/em><\/p>\n\n\n\n W 2021 roku we wsi mieszka\u0142o 315 os\u00f3b<\/p>\n\n\n\n fot. Mapa K\u0142\u0119b\u00f3w z 1941 roku<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Wie\u015b w powiecie kamie\u0144skim, gminie Golczewo, po\u0142o\u017cona tu\u017c przed Golczewem. Pochodzenie nazwy nie jest znane, ale przyjmuje si\u0119 i\u017c jest to nazwa nadana przez S\u0142owian wendyjskich. Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z roku 1322 pod nazw\u0105 Clemme, kiedy to ksi\u0105\u017c\u0119ta pomorscy Otto I, Warcis\u0142aw IV i Barnim III, przekazuj\u0105 wie\u015b biskupowi kamie\u0144skiemu Konradowi, jako odszkodowanie … Czytaj dalej \u201eK\u0142\u0119by (do 1945 Klemmen)\u201d<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[120,1,119],"tags":[],"class_list":["post-5722","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-gmina-golczewo","category-uncategorized","category-powiat-kamienski"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5722"}],"collection":[{"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5722"}],"version-history":[{"count":4,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5722\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5735,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5722\/revisions\/5735"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5722"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5722"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5722"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}<\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n\n\n\n