{"id":5288,"date":"2026-01-30T11:25:16","date_gmt":"2026-01-30T11:25:16","guid":{"rendered":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/?p=5288"},"modified":"2026-02-01T10:22:22","modified_gmt":"2026-02-01T10:22:22","slug":"laska-do-1945-laatzig","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/?p=5288","title":{"rendered":"Laska – (do 1945 Laatzig)"},"content":{"rendered":"\n

Nazwa wsi pochodzi o polskiego s\u0142owa Lazki lub dolno\u0142u\u017cyckiego lazki o lazy \u2013 nowizna (teren \u015bwie\u017co wykarczowany). Na terenie wsi natrafiono na znaleziska archeologiczne. Znaleziono z epoki kamienia kamie\u0144 krzemienny i dwa topory kamienne, z epoki br\u0105zu znaleziono naczynia gliniane oraz z okresu S\u0142owian wendyjskich skorupy gliniane i prz\u0119\u015blik (ci\u0119\u017carek przymocowany do wrzeciona). Wszystkie wymienione znaleziska znajdowa\u0142y si\u0119 przed 1939 rokiem w r\u0119kach prywatnych.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

fot. G\u0142\u00f3wna ulica w Laskach z widocznym na pierwszym planie wiejskim stawem w roku 1939. Zdj\u0119cie z kolekcji Wojciech Janda<\/em><\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

fot. Mapa wsi z roku 1825. Ze zbior\u00f3w Wojciech Janda<\/em><\/p>\n\n\n\n

Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1288 roku. W roku 1311 wymieniany jest proboszcz Johannes z Laatzig, kt\u00f3ry jest wymieniany jako \u015bwiadek. W roku 1438 wymieniany jest niejaki Berent Muckermu\u00df z Laatzig. W roku 1594 w rejestrze ko\u015bcielnym wymienia si\u0119 we wsi 16 ch\u0142op\u00f3w, 2 zagrodnik\u00f3w i m\u0142ynarza. W 1649 roku sporz\u0105dzono imienny wykaz 16 ch\u0142op\u00f3w i 3 zagrodnik\u00f3w. Z kolei w roku 1654 podaje si\u0119 w rejestrach informacj\u0119 o 16 ch\u0142opach z kt\u00f3rych ka\u017cdy posiada\u0142 po 2 \u00bc \u0142an ziemi, 3 zagrodnik\u00f3w i 5 cha\u0142upnik\u00f3w. Na przestrzeni lat wie\u015b rozrasta\u0142a si\u0119 o czym \u015bwiadczy kolejny spis ludno\u015bci z 1780 roku, kiedy to we wsi wymienia si\u0119 so\u0142tysa, 15 ch\u0142op\u00f3w, 2 \u00bd zagrodnika, 10 budnik\u00f3w, pasterza i nauczyciela co \u015bwiadczy i\u017c w wiosce znajdowa\u0142a si\u0119 ju\u017c wtedy szko\u0142a. We wsi znajdowa\u0142o si\u0119 46 budynk\u00f3w. W 1870 wymienianych jest 63 w\u0142a\u015bcicieli grunt\u00f3w, w tym 36 budnik\u00f3w, kt\u00f3rzy wsp\u00f3lnie posiadali 3734 morgi ziemi. Tu\u017c przed wybuchem II wojny \u015bwiatowej, we wsi znajdowa\u0142o si\u0119 26 gospodarstw dziedzicznych o \u0142\u0105cznej powierzchni 690 ha. Na p\u00f3\u0142noc od wsi przy drodze do Zebbin(Sibin) znajdowa\u0142 si\u0119 wiatrak holenderski, zbudowany w 1867 roku, nale\u017c\u0105cy do V\u00f6ltza.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

fot. Wiatrak holenderski V\u00f6ltza w roku 1910. Zdj\u0119cie ze strony www.polona.pl<\/em><\/p>\n\n\n\n

Do 1945 roku wioska nale\u017ca\u0142a do Kreis Cammin (powiat kamie\u0144ski), a urz\u0119dowo podlega\u0142a miejscowo\u015bci Hagen(Rec\u0142aw).<\/p>\n\n\n\n

Na przestrzeni wiek\u00f3w wioska zmienia\u0142a sw\u00f3j kszta\u0142t i uk\u0142ad. Pierwotnie by\u0142a to wioska w uk\u0142adzie ulic\u00f3wki z placem wiejskim w centrum wsi, kt\u00f3ry poza ko\u015bcio\u0142em znajduj\u0105cym si\u0119 na wzniesieniu, zabudowany by\u0142 jedynie domem pasterza, szko\u0142\u0105 i karczm\u0105. Wschodnia cz\u0119\u015b\u0107 wsi zmienia\u0142a si\u0119 szybciej ni\u017c zachodnia i w 1939 roku nie zachowa\u0142 si\u0119 w niej \u017caden z starszych budynk\u00f3w. W cz\u0119\u015bci zachodniej przed 1945 rokiem znajdowa\u0142o si\u0119 kilka zagr\u00f3d z budynkami bramnymi oraz budynkami gospodarczymi pochodz\u0105cymi z XVIII i pocz\u0105tku XIX wieku, nale\u017c\u0105cych do \u00f3wczesnych gospodarzy: : A. Volkmanna, Fr. Steina, A. Wurowa, E. Volkmanna, W. Wurowa, W. Berkhana, Mietuscha oraz Butha. By\u0142o to budynki w wi\u0119kszo\u015bci konstrukcji ryglowej, wype\u0142nionej glin\u0105 i kryte strzech\u0105.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

fot. Budynki gospodarcze Fr.Steina w roku 1939. Ze zbior\u00f3w Wojciech Janda<\/em><\/p>\n\n\n\n

W budynku bramnym zagrody Berkhana opr\u00f3cz furty mie\u015bci\u0142o si\u0119 mieszkanie komornika, w kt\u00f3rym przed 1939 rokiem ulokowano zbiory zabytk\u00f3w wiejskich(tzw. Dorfsammlung) pochodz\u0105cych z Lasek. Zbiory te zawiera\u0142y najwa\u017cniejsze zabytki z dziedziny ludowej, g\u0142\u00f3wnie stroje ludowe oraz sprz\u0119ty z gospodarstw domowych. Znalaz\u0142o si\u0119 tam r\u00f3wnie\u017c stare wyposa\u017cenie ko\u015bcio\u0142a: chrzcielnica z granitu, pochodz\u0105ca z \u015bredniowiecza o wymiarach 40×40 cm, 3 p\u0142yty z drewna d\u0119bowego ze starej balustrady ambony o wysoko\u015bci 120 cm i szeroko\u015bci 40 cm. Znajdowa\u0142y si\u0119 na nich malowid\u0142a malowane farb\u0105 olejn\u0105:<\/p>\n\n\n\n

– Oko i d\u0142o\u0144 Boga nad o\u0142tarzem, na kt\u00f3rym le\u017cy ksi\u0119ga -Konfesja Augsburska oraz napis: \u201eChroni r\u0119ka Boga\u201d (Es sch\u00fctzet Gottes Hand).<\/p>\n\n\n\n

– Stoj\u0105cy Chrystus na tle krajobrazu. Napis: \u201ePozw\u00f3lcie tym odej\u015b\u0107. Jan XVIII w. 8\u201d (Lasset diese gehen. Joh. XVIII V. 8).<\/p>\n\n\n\n

– Przynale\u017cna do pierwszej. \u0141ab\u0119d\u017a. Powy\u017cej napis \u201eKo\u015bci\u00f3\u0142\u201d (die Kirche). Koniec XVII wieku.<\/p>\n\n\n\n

Ciekawostk\u0105 jest \u017ce wspomniany w tek\u015bcie \u0142ab\u0119d\u017a jest cz\u0119stym symbolem w ikonografii luteranizmu, nawi\u0105zuj\u0105cym do Jana Husa i Marcina Lutra, co wsp\u00f3\u0142gra z obecno\u015bci\u0105 \u201eKonfesji Augsburskiej\u201d na pierwszym panelu.<\/p>\n\n\n\n

Kilka zabytkowych rzeczy znajdowa\u0142o si\u0119 w prywatnych r\u0119kach jednego z mieszka\u0144c\u00f3w A.R\u00fcbenhagen. By\u0142y to dwie zabytkowe skrzynie kuferkowe z 1777 i 1789 roku.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

fot. Grabie \u017cniwne, kt\u00f3re znajdowa\u0142y si\u0119 w wiejskim muzeum w Laskach. G\u00f3rne z 1832 roku, dolne po\u0142owa XIX wieku. Zdj\u0119cie ze zbior\u00f3w Wojciech Janda<\/em><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

fot. Grapen, tr\u00f3jno\u017cny garnek z XVIII wieku. Garnek znajdowa\u0142 si\u0119 w wiejskim muzeum. Zdj\u0119cie ze zbior\u00f3w Wojciech Janda<\/em><\/p>\n\n\n\n

W centrum wsi na niewielkim wzniesieniu usytuowany by\u0142 ko\u015bci\u00f3\u0142, o kt\u00f3rym pierwsza wzmianka pojawia si\u0119 w roku 1288. P\u00f3\u017aniej wielokrotnie przebudowywany, ostatni raz w 1885.Przetrwa\u0142 dzia\u0142ania w czasie II wojny \u015bwiatowej i zosta\u0142 rozebrany w roku 1950.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

fot. Ko\u015bci\u00f3\u0142 w 1939 roku. Zdj\u0119cie ze zbior\u00f3w Wojciech Janda<\/em><\/p>\n\n\n\n

Po przej\u0119ciu tych ziem przez Rzeczpospolit\u0105 w roku 1945, Laski wesz\u0142y w sk\u0142ad Gminy Wolin. W 2021 roku mieszka\u0142o tu 172 osoby.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

fot. Mapa Lasek z roku 19<\/em>41<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Nazwa wsi pochodzi o polskiego s\u0142owa Lazki lub dolno\u0142u\u017cyckiego lazki o lazy \u2013 nowizna (teren \u015bwie\u017co wykarczowany). Na terenie wsi natrafiono na znaleziska archeologiczne. Znaleziono z epoki kamienia kamie\u0144 krzemienny i dwa topory kamienne, z epoki br\u0105zu znaleziono naczynia gliniane oraz z okresu S\u0142owian wendyjskich skorupy gliniane i prz\u0119\u015blik (ci\u0119\u017carek przymocowany do wrzeciona). Wszystkie wymienione … Czytaj dalej \u201eLaska – (do 1945 Laatzig)\u201d<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[125,1,119],"tags":[],"class_list":["post-5288","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-gmina-wolin","category-uncategorized","category-powiat-kamienski"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5288"}],"collection":[{"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5288"}],"version-history":[{"count":18,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5288\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5343,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5288\/revisions\/5343"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5288"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5288"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5288"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}