![\"\"](\"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/111111-\u2014-kopia-scaled.jpeg\")
<\/a>P\u00f3\u017aniej przesz\u0142a w r\u0119ce Jana Christiana Schwanke. Kolejnymi w\u0142a\u015bcicielami wsi byli cz\u0142onkowie rodziny Marquardt, Karol Fryderyk Julian Camp \u2013od 1830 roku, nast\u0119pnie Edwadt Schwinning \u2013 kt\u00f3ry jak jego poprzednik by\u0142 kupcem i pod koniec XIX wieku Carl Theodor Gustaw Kickebusch. Przed II wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105 maj\u0105tek w \u015awi\u0119tej nale\u017ca\u0142 do Dominium Langenberg G.m.b.H w kt\u00f3rego to sk\u0142ad wchodzi\u0142y r\u00f3wnie\u017c dwie okoliczne wioski Kamieniska i Jedliny.<\/p>\n\n\n\n W \u015awi\u0119tej znajdowa\u0142a si\u0119 przysta\u0144 dla barek i statk\u00f3w.\nKursowa\u0142 tutaj codziennie parowiec „P\u00f6litz”, kt\u00f3ry nale\u017ca\u0142 do Hugo\nStark’a . Kursowa\u0142 on na trasie: <\/p>\n\n\n\n P\u00f6litz – Police <\/p>\n\n\n\n Z\u00fcllchow – \u017belechowo <\/p>\n\n\n\n Stolzenhagen – Sto\u0142czyn <\/p>\n\n\n\n Glienken – Glinki <\/p>\n\n\n\n Feldm\u00fchle <\/p>\n\n\n\n Ihnam\u00fcnde – Inouj\u015bcie <\/p>\n\n\n\n Langenberg – \u015awi\u0119ta <\/p>\n\n\n\n fot. Wycinek z gazety „Pommersche Zeitung” -udost\u0119pnione przez Dominika Wo\u0142y\u0144skiego<\/p>\n\n\n\n Oferowa\u0142 regularne po\u0142\u0105czenia dla pasa\u017cer\u00f3w oraz przew\u00f3z\nwi\u0119kszych \u0142adunk\u00f3w. Odp\u0142ywa\u0142 codziennie o 6:45 z Polic – ze Szczecina w drog\u0119\npowrotn\u0105 o 13:15.<\/p>\n\n\n\n Opr\u00f3cz przystani w wiosce znajdowa\u0142 si\u0119, folwark i dw\u00f3r z parkiem, fabryka torfu, ko\u015bci\u00f3\u0142, cmentarz, a przy porcie zesp\u00f3\u0142 budynk\u00f3w magazynowych.<\/p>\n\n\n\n Podczas II wojny \u015bwiatowej w obr\u0119bie wsi zosta\u0142y usytuowane\nstanowiska obrony przeciwlotniczej broni\u0105cej przed nalotami alianckimi Zak\u0142ad\u00f3w\nBenzyny Syntetycznej „Hydrierwerke Stettin-Politz” znajduj\u0105cych si\u0119\npo drugiej stronie Domi\u0105\u017cy.<\/p>\n\n\n\n W dniach od 7do 29 marca 1945 roku, toczy\u0142y si\u0119 tutaj\nzaci\u0119te walki o przycz\u00f3\u0142ek \u015awi\u0119ta.<\/p>\n\n\n\n Wyj\u0105tki s\u0105 z ksi\u0105\u017cki F.Husemann: „Gute Glaubens waren. 4 SS-Polizei Panzergrenadiere-Division”:<\/strong><\/p>\n\n\n\n Przycz\u00f3\u0142ek w rejonie m. \u015awi\u0119ta si\u0119ga\u0142 na wsch\u00f3d do m. Boles\u0142awice (szeroko\u015b\u0107 8 km i g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 5 km). Za\u0142og\u0119 stanowi\u0142y: dwa bataliony piechoty, oddzia\u0142 rozpoznawczy 4 Policyjnej Dywizji Grenadier\u00f3w Pancernych SS, dwa bataliony alarmowe rozlokowane za Odr\u0105 i jednostki artylerii przeciwlotniczej. <\/em><\/p>\n\n\n\n Generalmajor Voigt zostaje komendantem wojennym Polic i m. \u015awi\u0119ta.<\/em> <\/p>\n\n\n\n Po dziesi\u0119ciu dniach, oko\u0142o 14 marca, rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 ataki czo\u0142g\u00f3w z piechot\u0105 na Przycz\u00f3\u0142ek \u015awi\u0119ta, poprzedzone silnym ogniem artylerii. Dokonywano coraz wi\u0119cej w\u0142ama\u0144 w obron\u0119, wi\u0119c linia frontu przycz\u00f3\u0142ka musia\u0142a by\u0107 cofana. Jednostki SS pe\u0142ni\u0142y rol\u0119 \u201estra\u017cy po\u017carnej\u201d przy oczyszczaniu w\u0142ama\u0144 w obron\u0119.<\/em> <\/p>\n\n\n\n Oko\u0142o godzin rannych przebi\u0142a si\u0119 na przycz\u00f3\u0142ek \u015awi\u0119ta grupa 150 \u017co\u0142nierzy z rozbitej 5 Dywizji Strzeleckiej z genera\u0142em Sixtem na czele.<\/em> <\/p>\n\n\n\n Na przycz\u00f3\u0142ek \u015awi\u0119ta przebi\u0142a si\u0119 600-osobowa Kampfgruppe \u201eFreund\u201d (w sk\u0142adzie: Kampfgruppe \u201eHornung\u201d, batalion \u201eLennartz\u201d, oddzia\u0142y sztabowe X Korpusu Armijnego SS i oko\u0142o 200 rozbitk\u00f3w bez broni).<\/em><\/p>\n\n\n\n 24 marca 1945: <\/em><\/p>\n\n\n\n Z przycz\u00f3\u0142ka \u015awi\u0119ta ewakuowano wszystkich niezdatnych do boju \u017co\u0142nierzy, g\u0142\u00f3wnie rozbitk\u00f3w z grup, kt\u00f3re przebi\u0142y si\u0119 z Pomorza w ostatnich dniach. <\/em><\/p>\n\n\n\n 61 Armia zaatakowa\u0142a niemiecki przycz\u00f3\u0142ek w rejonie m. \u015awi\u0119ta.<\/em> <\/p>\n\n\n\n Od dnia 25 marca w ataku na przycz\u00f3\u0142ek \u015awi\u0119ta bior\u0105, wed\u0142ug ocen niemieckich, trzy radzieckie dywizje. <\/em><\/p>\n\n\n\n Za\u0142oga przycz\u00f3\u0142ka \u015awi\u0119ta zaatakowana zosta\u0142a przez jednostki 61 Armii i do wieczora ze-pchni\u0119ta w zabagniony teren nadbrze\u017cny. Resztki ewakuowa\u0142y si\u0119 noc\u0105 na 29.03.45. <\/em> <\/p>\n\n\n\n Dow\u00f3dztwo przycz\u00f3\u0142ka \u015awi\u0119ta zadecydowa\u0142o o opuszczeniu bronionych pozycji i wycofaniu resztek garnizonu za Odr\u0119. Operacj\u0119 przeprowadzono noc\u0105 na 29 marca, ewakuuj\u0105c oko\u0142o 2000 \u017co\u0142nierzy. <\/em><\/p>\n\n\n\n Koniec obrony przycz\u00f3\u0142ka w rejonie m. \u015awi\u0119ta. Broni\u0142y si\u0119 tu oddzia\u0142y uratowanej z pogromu na Pomorzu Zachodnim 402 Dywizji Piechoty, batalionu Hitlerjugend \u201eMurswiek\u201d, batalionu Volkssturmu i batalionu Marynarki Wojennej.<\/em> <\/p>\n\n\n\n 29 marca 1945: <\/em><\/p>\n\n\n\n Likwidacja przycz\u00f3\u0142ka w rejonie m. \u015awi\u0119ta. <\/em><\/p>\n\n\n\n Oko\u0142o 01.30 rankiem 29 marca na stanowisku dowodzenia znajdowa\u0142 si\u0119 SS-Hauptsturmf\u00fchrer J\u00fcrgens i oficerowie jego sztabu. Punkt mie\u015bci\u0142 si\u0119 w rozwalonym na po\u0142y domu ch\u0142opskim. Ostatnia \u0142\u00f3d\u017a szturmowa odbi\u0142a od brzegu w momencie, gdy pierwsi Rosjanie szli do ataku z okrzykiem Hurra! od wschodu. J\u00fcrgens i Freitag wyskoczyli jako ostatni przez okno i wskoczyli do \u0142odzi, kt\u00f3ra od razu wystartowa\u0142a i znikn\u0119\u0142a z pr\u0105dem rzeki pod os\u0142on\u0105 nocy.<\/em> <\/p>\n\n\n\n Rano o 06.00 SS-Hauptsturmf\u00fchrer J\u00fcrgens zameldowa\u0142 si\u0119 ze swymi oficerami w sztabie u Generalmajora Voigta. Genera\u0142 o\u015bwiadczy\u0142, \u017ce noc\u0105 nadszed\u0142 rozkaz odwrotu z przycz\u00f3\u0142ka wi\u0119c samowolne dzia\u0142anie dow\u00f3dztwa mo\u017cna usprawiedliwi\u0107. W raportach Wehrmachtu doniesiono, \u017ce przycz\u00f3\u0142ek \u015awi\u0119ta zosta\u0142 opuszczony po bohaterskich walkach na rozkaz F\u00fchrera. Za walk\u0119 pod \u015awi\u0119t\u0105 SS-Hauptsturmf\u00fchrer J\u00fcrgens zosta\u0142 odznaczony Krzy\u017cem Rycerskim.<\/em><\/p>\n\n\n\n Komunikat OKW: \u201e…pod Szczecinem ewakuowano przycz\u00f3\u0142ek \u015awi\u0119ta…\u201d <\/em><\/p>\n\n\n\n fot. Wniosek o nadanie Krzy\u017ca \u017belazngo dla SS-Hauptsturmf\u00fchrer J\u00fcrgens <\/p>\n\n\n\n Obecna zabudowa blokowa pochodzi z okresu PRL, wie\u015b popegeerowska, zachowa\u0142y si\u0119 resztki przystani promowej nad Odr\u0105 oraz dw\u00f3r z pocz\u0105tk\u00f3w XX wieku i resztki zabudowy folwarcznej. W pobli\u017cu wsi, na terenach bagiennych i le\u015bnych, za\u0142o\u017cono florystyczny rezerwat „Uroczysko \u015awi\u0119ta”, kt\u00f3rego celem jest ochrona drzew li\u015bciastych, wiciokrzewu pomorskiego, d\u0142ugosza kr\u00f3lewskiego i woskownicy europejskiej. Rezerwat po\u0142o\u017cony jest na terenach depresyjnych, zalewowych. Nieopodal znajduj\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c du\u017ce sztuczne zbiorniki wodne, wykorzystywane przez w\u0119dkarzy. We wsi znajduje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c le\u015bnicz\u00f3wka Czarna \u0141\u0105ka.<\/p>\n\n\n\n Planowana jest budowa przeprawy mostowej przez Odr\u0119 Police –\n\u015awi\u0119ta, nad Domi\u0105\u017c\u0105, \u0142\u0105cz\u0105cej Goleni\u00f3w i \u015awi\u0119t\u0105 z miastem Police i planowan\u0105\nobwodnic\u0105 zachodni\u0105 Szczecina – po\u0142\u0105czenie z lewobrze\u017cn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 Szczecina,\np\u00f3\u0142nocn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 powiatu polickiego i przej\u015bciami granicznymi w Lubieszynie i\nKo\u0142baskowie w powiecie polickim.<\/p>\n\n\n\n Liczba mieszka\u0144c\u00f3w na przestrzeni lat:<\/p>\n\n\n\n 1734 – 5-10 mieszka\u0144c\u00f3w<\/p>\n\n\n\n 1871 – 188 mieszka\u0144c\u00f3w,\nw tym 95 m\u0119\u017cczyzn i 93 kobiety, w tym 48 dzieci poni\u017cej 10 roku \u017cycia. Ponadto\n125 os\u00f3b powy\u017cej 10 roku \u017cycia umiej\u0105cych czyta\u0107 i pisa\u0107<\/p>\n\n\n\n 1905 – 252 mieszka\u0144c\u00f3w<\/p>\n\n\n\n 1939 – 319\nmieszka\u0144c\u00f3w <\/p>\n\n\n\n 2000 – 300\nmieszka\u0144c\u00f3w<\/p>\n\n\n\n Mapa \u015awi\u0119tej z 1938 roku<\/p>\n\n\n\n Wie\u015b le\u017cy na ko\u0144cu drogi wojew\u00f3dzkiej nr 113, po\u0142o\u017cona bezpo\u015brednio na prawym brzegu Odry (Roztoki Odrza\u0144skiej), naprzeciw Polic, w Dolinie Dolnej Odry, ok. 16 km na zach\u00f3d od Goleniowa. Wie\u015b za\u0142o\u017cona zosta\u0142a prawdopodobnie w pierwszej po\u0142owie XVIII wieku. Tereny w okolicach \u015awi\u0119tej rozci\u0105gaj\u0105ce si\u0119 wzd\u0142u\u017c zachodniej strony Domi\u0105\u017cy zosta\u0142y w roku 1312 nadane przez ksi\u0119cia … Czytaj dalej \u201e\u015awi\u0119ta ( do 1945 Langenberg )\u201d<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,1,2],"tags":[],"class_list":["post-270","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-gmina-goleniow","category-uncategorized","category-powiat-goleniowski"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/270"}],"collection":[{"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=270"}],"version-history":[{"count":4,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/270\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1606,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/270\/revisions\/1606"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=270"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=270"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/historia-zachodniopomorskie.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=270"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}<\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"